Eerst kwamen de Indiërs erbij, toen de kinderen; toen was er een Netflix-serie en wie de afgelopen weken een blik in de Wijk aan Zeese Moriaan heeft geworpen, heeft kunnen vaststellen dat ook de vrouwen definitief hun intrede hebben gedaan in de ooit zo monotone schaakwereld. Dat Kir Teo zijn Glazen Bol-team puur op (Aziatische) etniciteit samenstelt, valt amper nog iemand op.

De schaakpopulatie wordt almaar diverser en dat is alleen maar toe te juichen – al was het maar omdat een schandelijke nederlaag tegen een niet-cisheteroman van middelbare leeftijd niet langer automatisch op hoongelach komt te staan. En zo kwam het dat ons bekerteam in de regionale kwartfinale gekoppeld werd aan De Queer Schaakclub, een nieuwe vereniging waarvan we overigens hopen dat die is opgericht uit gemeenschapszin en niet vanwege uitsluiting elders.

Noblesse oblige: nu we een paar liveborden in de kast hebben liggen en iedereen verslingerd is aan de HWP-app, is het niet langer de vraag of een wedstrijd als deze live wordt uitgezonden, maar hoeveel borden en wie het regelt. Het is een beetje gedoe, maar dan heb je ook wat: terwijl de matadoren aan het strijden waren in een helaas wat rumoerig glazen zaaltje, gebukt onder beppende zestigers en jolige biljarters, volgden de leden thuis en in de rest van de zaal het spektakel, want dat kwam er, op de voet via de schermen.

Van onderschatting mocht geenszins sprake zijn, want hoewel ze op papier gemiddeld ruim 150 punten minder op de teller hadden dan wij, hadden de Queers in de vorige ronde de Amsterdam Berserkers pootje gelicht, een team dat nog betere cijfers kan overleggen dan wij. Dat wil zeggen: wij in de samenstelling waarmee we aantraden, want de teamleider, vorig jaar met 5 uit 6 en een TPR van 2500 nog de stuwende kracht achter de reis richting landelijke finale, heeft zichzelf om ietwat mysterieuze redenen buiten de selectie geplaatst.

De motivatie daarvoor komt nog het dichtst in de buurt bij wat Roel, wel opgesteld, nu ook overviel: de stellige overtuiging het begrip voor het spel volledig verloren te zijn, waarna je er thuis achter de computer achterkomt dat het allemaal wel meeviel en je je gewoon niet zo moet aanstellen. Maar zie maar eens van dat zelfbeeld verlost te raken.

Hoe dan ook werd het een redelijk geruisloze nul bij Roel, tegen een tegenstander die weliswaar slechts 2056 achter zijn naam had staan, maar wel FM ervoor. Mijn eigen voorland, zeg maar, maar ook ik zal over een jaar of tien best nog eens een redelijke partij spelen. Roel had het vanavond niet en kon niks creatiefs verzinnen. Snel vergeten en door naar zaterdag.

Het werd hiermee 1-1, want Tim was voor die tijd al binnen 25 zetten door de verdediging van zijn tegenstander gesneden; dwars door het midden deze keer. Zolang het niet perfect is, blijft Tim bescheiden: “Wel oké” en “leerzaam” zijn de kwalificaties die hij bezigt voor de partijen waarmee hij de punten aaneenrijgt. Gelukkig heeft onze huisfilosoof ons recentelijk bijgebracht dat perfectie niet bestaat, en Tim mag dus meer dan tevreden zijn met zijn spel.

Hier was hij met 20.Dg5 “net iets te concreet bezig” omdat hij 20…e5 heeft onderschat, maar de zwarte stelling donderde rap in elkaar na 20…Df8? 21.Pd4 Df7. Na 22.e5 volgde nog een blunder, ingegeven door een waanbeeld: 22…Pd5? 23.exd6 Pf4?

24.Dxf4 (ork, ork…) en opgegeven.

Ging het overal maar zo soepel! Niets was minder waar: onze jeugdhelden aan 1 en 2 maakten het ongewild bijzonder spannend. In verrassend vergelijkbare structuren leek Chenwu aanvankelijk goed uit de opening te komen, maar de nogal moedig vooruitgeschoven h-pion op h3 bleek later vooral een zorgenkindje. Het is niet geheel duidelijk welke verboden middelen in Chenwu’s waterflesje terecht waren gekomen voordat hij hier

door alle geesten verlaten met 18…f5 aan de noodrem trok, of beter gezegd: het noodgaspedaal stevig indrukte. En er moest ook haast gemaakt worden, want in het volgende complete pandemonium op zet 29:

restten zwart nog welgeteld 87 seconden op de klok – voorwaar niet veel met een bonus van slechts 10 per zet.

Bij Rik kende de partij een omgekeerd verloop: een matige openingsbehandeling werd onvoldoende afgestraft en hier

negeerde zijn tegenstander de toch nauwelijks verholen intenties van wits laatste zet volkomen door zonder al te veel nadenken met 23…Pd3 naar binnen te springen. Dat was buiten 24.Txc8! gerekend, waarmee Rik vrijwel direct beslissend voordeel bereikte. Na 24…Taxc8 25.Pxf5 De5 26.Pxd6 Dxd5 27.Dxd5 Pxd5 28.Lxe4

hingen er vier dingen tegelijk, terwijl zwart zoals bekend maar één zet mag doen. Toch bleek het nog niet zo heel eenvoudig, want de stukken op h2 en a3 stonden wel heel matig gepositioneerd.

Hoe ging het dan bij Chenwu? Welnu, die sloeg kort na de vorige diagramstelling genadeloos toe met 30.c4? Lxf2 31.Dxf2 Pxd3!

Zo gaat dat met die jeugdspelers: alle stukken staan op een of andere manier toch goed. Waar leren ze dat?

Na 32.Pxd3 Dxe4+ 33.Lf3 Dxd3 34.Tad1 Df5 35.Txd6 bleef het echter billenknijpen.

Winnend is hier 35…Tf8, want de koning staat veilig op e8, maar Chenwu speelde in plaats daarvan de coolste blunder ooit gespeeld. In deze heksenketel, met alle zware stukken op het bord en amper nog pionnen ter beschutting, besloot Chenwu op zet 35 en met drie seconden op de klok doodleuk… te rokeren. Tijd om 6x het notatiebiljet te scannen op konings- of torenzetten die dit een illegale handeling maken, was er niet.

Maar daarmee was de kous nog niet af, want na 35…0-0(!!) 36.Ld5+ Pxd5 37.Tdxg6+? (beter die andere, want de koning heeft lucht nodig) 37…Kf7 (37…Kh7? 38.Th6 mat!) 38.cxd5

kan zwart alsnog winnen met 38…Ke8!! Terug op het thuishonk zijn we in precies dezelfde stelling – we zijn in de tussentijd alleen een paard en pion kwijtgeraakt – miraculeus genoeg opnieuw veilig en staan we opnieuw gewonnen. Er zijn geen schaaks, er dreigen dingen op e4 en f2 en als wit dames ruilt is er alsnog een dubbele dreiging op e4 en g6.

Maar, wie zal het zeggen, misschien heeft Chenwu een blik opzij geworpen en gezien dat Rik alsnog de winst veilig aan het stellen was. Na 38…Dxf2 39.Lxf2 Lf5 had wit niets beters dan eeuwig schaak pakken met 40.Tg7+ Kf6 41.Lh4+ Ke5 42.Lg3+ Kf6 43.Lh4+.

De winst bij Rik tekende zich af toen zijn tegenstander door zijn activiteit een pion terugwon, maar in ruil daarvoor de teugels liet vieren.

Beter had hij hier niet geslagen op b5, maar met 36…Pe4 de duimschroeven aangetrokken gehouden. Na 36…Pxb5 37.Pg4 kwam Het Witte Paard tot leven; dit wist zichzelf te ruilen tegen de almachtige zwarte loper en toen zwart ook nog in een matnet belandde, was er geen houden meer aan.

Een zwaarbevochten 2½-1½ overwinning derhalve, maar niets gaat ooit vanzelf in de beker. We staan intussen alweer in de halve finale en ook de fabel van de spermatozoo is weer van kracht: behalve de Berserkers hebben nu ook de broeders van KC het onderspit gedolven, en mogelijk ligt een nieuwe kraker HWP – Bloemendaal in het verschiet.

Gedetailleerde uitslagen

De Queer Schaakclub KB (2096)	1½ – 2½	HWP Haarlem KB (2258)
Athanasios Serntedakis (2181)	♞ 0-1 ♘	Rik van Rootselaar (2253)
Lisanne Taams (2068)	♘ ½-½ ♞	FM Chenwu Zhu (2332)
Frank Bax (2077)	♞ 0-1 ♘	FM Tim Mazajchik (2189)
FM Tigran Spaan (2056)	♘ 1-0 ♞	CM Roel Donker (2256)