Schaken in de kelder (van de 5e klasse)

Zwart op Wit K1 - HWP Haarlem K5 (5-3)
dinsdag 10 februari 2026

Je speelt regelmatig een potje schaak met wat vrienden en bekenden in een spelletjescafรฉ en bedenkt dan op een dag: misschien is het wel leuk om een schaakclub op te richten en op zaterdag KNSB-competitie te gaan spelen. Zo gezegd, zo gedaan, alleen nu nog een speellocatie. Ah, het cafรฉ heeft nog een kelder en als we de biervaten en het oude meubilair wat opzij schuiven dan kunnen we daar best 8 tafels kwijt.

Zo moet ongeveer de oprichting van Zwart op Wit tot stand zijn gekomen. Een klacht was er al wel gekomen, wist Koos te melden, alleen die betrof niet zozeer de speellocatie als wel het feit dat de Zwart op Witters pas 1 minuut voor รฉรฉn kwamen opdagen en dat een consumptie voor de bezoekers (niet verplicht wel gebruikelijk) er niet af kon.

Ook wij hadden onze koffie al lang en breed op toen rond de klok van รฉรฉn iemand kwam informeren naar de teamleider. Die iemand bleek de teamleider van Zwart op Wit te zijn. Een aardige jongen, dat wel, die ook nog aardig bleek te kunnen schaken, moest ik ervaren. Wel wist hij te melden dat zij niet compleet waren en dat bord 7 leeg gelaten zou worden.

Dat werd even puzzelen voor ons. Chris Rensink zou dat bord bemannen, maar omdat hij helemaal op de fiets naar Amsterdam was gekomen was het een beetje sneu om hem per omgaande weer naar huis te sturen. Pedro Gomes bood zich vervolgens aan, maar een jeugdspeler, die voor een invalbeurt was opgetrommeld, ga je er natuurlijk niet naast zetten. Uiteindelijk offerde Hendrik Jan zich op, waardoor Frank B op 1 terecht kwam en Chris op 2.

Dit al betekende natuurlijk wel dat we met een 1-0 voorsprong begonnen. Helaas, lang konden we niet genieten van deze voorsprong. Chris moest zich al snel gewonnen geven en kon alsnog ruim voor donker zijn stalen ros weer beklimmen. Koos en HJ wisten na afloop te vertellen dat Chris getrouw zijn spelstijl de gambietpion, in dit geval de Morra-gambietpion, had moeten accepteren. Hij deed dat dus niet, wat natuurlijk niet direct verliezend is, en verloor geruisloos.

Dan een meevaller op bord 8. Pedro leek zijn toren ietwat gevaarlijk (insluiting dreigde) op c2 geposteerd te hebben. De witspeler wist hier geen raad mee (en misschien was goede raad al wel duur) en verloor twee pionnen in alle complicaties. Daar hij daar geen enkele compensatie voor had, integendeel zelfs, hield hij het snel voor. Mogelijk ook om snel de gezellige drukte en warmte – de temperatuur in de kelder ging rap richting buitentemperatuur, die dan voor een februari-dag best aangenaam was, maar niet om in te schaken – van de etage boven ons weer op te zoeken.

Daarna ging het snel bergafwaarts. Jelle Kop en Jan Paul Franx moesten een nul slikken. Volgens waarnemend teamleider HJ was er bij beiden niet veel aan de hand. Maar Jelle raakte op enig moment het spoor bijster en volgens HJ probeerde Jan Paul de boel te forceren waar dat niet kon. Ook Frank B moest niet veel later zijn tegenstander de hand schudden. In een Koningsgambiet ging het op zet 9 mis.

9.Pd4 ligt natuurlijk voor de hand. Daar had ik ook wel naar gekeken, maar in al mijn overpeinzingen ging ik er te veel vanuit dat slaan verplicht is. Na 9โ€ฆ 0-0 moet je ook wel met het paard op e6 slaan, vervolgens op c6, maar daarna natuurlijk niet nog een keer op e6. Ervan uitgaand tenminste dat zwart wel op e6 neemt, wat ook niet per se nodig is. Maar goed, zover kwam het allemaal niet daar ik 9. 0-0 speelde, waarna het eerst langzaam en daarna heel snel bergafwaarts ging. Het valt ook niet mee om alle 311 Chessable-varianten in het Koningsgambiet te kennen.

4-2 achter, met enkel Koos en Erdni nog spelend. Koos stond na een opportunistisch opgezette aanval ietsjes minder, maar de zwart speler vond niet de juiste zetten om de aanval te ontkrachten. Na 28 zetten was dit de stelling

29.Tg5 wint hier staande de voorstelling, maar Koos koos ervoor om het paard naar g5 te spelen. Als zwart hier de toren naar g7 had gespeeld was de stelling ongeveer in evenwicht geweest, maar na 29โ€ฆPd4 wint wit alsnog een kwaliteit. In het vervolg speelt Koos het wat slapjes en laat toe dat zwart een soort van vesting met Koning en paard bouwt. In onderstaande stelling ziet Koos er geen heil meer in en biedt remise aan.

De engines zien er echter nog wel heil in, maar het is goed voor te stellen dat je achter het bord niet bedenkt – tenminste niet op 5e klasse niveau – dat je pion e4 kan loslaten om met je Koning om te lopen naar de Damevleugel.

Tenslotte dan Erdni. Hij stond twee pionnen achter, maar erger nog zijn Koning leek niet aan mat te kunnen ontsnappen. Zijn tegenstander nam alle tijd om het matnet rond te krijgen, maar tot verbazing van alle toeschouwers, die de winst al lang gezien hadden, wikkelde hij af naar een pionneneindspel met een g- en h-pion tegen een h-pion. Erdni had geen moeite om dat remise te houden.

Op de terugweg Koos nog maar even gevraagd of de KNSB nog eisen stelt aan nieuwe clubs. Dat blijkt niet het geval te zijn, zolang er maar niet teveel geklaagd wordt. Zo flauw zal ik dan maar niet zijn, ook al kregen we geen consumptie aangeboden, was de locatie beneden peil en verloren we met 5-3.

PS

1) Zwart op Wit is niet helemaal nieuw. Het speelt al voor het 5e jaar KNSB
2) Daar er vier teams uit de 5e klasse degraderen is K5 voor volgend seizoen zeker van een plekje in de 6e klasse

Gedetailleerde uitslagen

Zwart op Wit K1 (1833)5 – 3HWP Haarlem K5 (1777)
Joppe Bolderman (1942)♞ 1-0 ♘Frank Beverdam (1747)
Sam Kamphof (1774)♘ 1-0 ♞Chris Rensink (1747)
Pau Cartanya (1861)♞ 1-0 ♘Jelle Kop (1754)
Robert Herrero (1796)♘ ยฝ-ยฝ ♞Erdni Batyrev (1826)
Jim van der Valk Bouman (1852)♞ ยฝ-ยฝ ♘Koos Stolk (1816)
Titus Scholten (1859)♘ 1-0 ♞Jan Paul Franx (1766)
NO (0)♞ 0-1R ♘Hendrik Jan Gabriรซls (1865)
Charles Gil (1746)♘ 0-1 ♞Pedro Gomes (1692)
Reacties
  • Sicco Polders๐Ÿ‘
  • Frank Homburg๐Ÿ‘
  • Max Merbis๐Ÿ‘
  • Willem de Ruig๐Ÿ‘
  • Pieter van't Oosten๐Ÿ‘
  • Adrie Pancras๐Ÿ‘
  • Bart Stam๐Ÿ‘
Frank Beverdam avatar

2 reacties op “Schaken in de kelder (van de 5e klasse)”

  1. Adrie Pancras avatar
    Adrie Pancras

    Zie ook het verslag van Berend geschreven in december 2023: https://www.hwphaarlem.nl/bericht/in-de-kelder-is-het-donker/

  2. Koos Stolk avatar
    Koos Stolk

    Klopt niet wat je schrijft over de degradatie uit de 5e klasse. Nummer 7 en 8 en de vijf slechtste nummers 6 degraderen. Uit de 6e klasse degraderen er wel 4 per groep.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *