Een ongeluk zit in een klein hoekje

Harry Lips | |   HWP N1 |   1 reactie

Soms zou je als teamleider van een schaakteam willen dat er zoiets was als een time-out bij basketbal. Een moment om even een slok te drinken, wat laatste instructies te geven, maar vooral om de op hol geslagen gedachten van de spelers weer even tot rust te laten komen.

Zo'n moment deed zich voor afgelopen dinsdag bij de wedstrijd van HWP N1 tegen Krommenie. Er was al veel gebeurd, de spanning was hoog opgelopen en er waren aan weerszijden al rake klappen uitgedeeld. Na een zinderende slotfase op het eerste bord had Krommenie de score gelijkgetrokken 3,5-3,5. De tientallen toeschouwers dromde samen rond de laatste partij, die op bord twee. Daar speelde de lepe oude vos Simon Groot tegen Rob Mulder. Rob was gelukkig bereid geweest op het laatste moment in te vallen voor Indra Polak. Ondanks Robs vijf nullen in zijn laatste externe partijen was hij er weer vol in gegaan en had vanaf de opening druk uitgeoefend op de Fort Knoxopstelling van zijn tegenstander. Die had zich met hand en tand verdedigd, maar Rob was er toch in geslaagd een pionnetje te snoepen en op het moment dat de spanning het kookpunt bereikte kon hij afwikkelen naar een gewonnen eindspel. De spelers hadden beiden nog luttele minuten over.

Rob speelde 1.Txd3 Txd3 (anders blijft zwart twee pionnen achter) 2.Kxd3 Kxf5 3. Kd4 Ke6

En hier had 4.c5 snel gewonnen. Ruilen is kansloos en na 4...Kd7 wint 5. Kd5. In plaats daarvan speelt Rob 4. Ke4 Dat verpest niets, maar maakt het wel moeilijker. Er volgde 4....Kd6 5. Kd4 Kc6 6.a3 Kd6 7. b4 axb4 8.axb4
Nu verliest zwart snel na 8.... Kc6 9.Ke5, dus hij speelde 8....Ke6.

Dit was het moment vor de time-out! Als Rob even tot rust was gekomen had hij ongetwijfeld de winst gevonden die met 9. Ke4 Kd6 10. Kf5! te bereiken was. Zwart wordt teruggedrongen: op 10.... Kc6 volgt 11. Ke6 Kc7 12.b5 (of 12.Kd5 Kd7 13.b5) en op 10....Kd7 wint 11. Ke5 Ke7 12.Kd5 Kd7 13.b5. Maar Rob had weinig tijd en veel spanning in zijn hoofd en speelde 9. c5? om na 9.... Kd7! te constateren dat de winst was verdampt 10. cxb6 Kc6 is remise en 11. Kd5 bxc5 ook. Wat nu? Rob wist het niet meer en aarzelde. Zijn laatste seconden tikten weg en hij verloor door tijdsoverschrijding. Wat een drama! De Krommenianen konden het zelf niet geloven, maar de wedstrijd was voor hen! De teleurstelling was groot bij de HWP'ers. Maar zoals altijd: Je kunt bij schaken wel geluk hebben, maar geen pech. Uiteindelijk is het altijd je eigen fout als je verliest.

Met verlies hadden we vooraf geen rekening gehouden. Met gemiddeld 150 ratingpunten meer waren we zwaar favoriet, hoewel we van vorige ontmoetingen wisten dat Krommenie een taai team is, dat je niet zomaar omverloopt. 

De eerste klap was voor de Zaankanters. Peter Beerens stond goed na de opening, maar speelde iets te frivool en overzag een tactische wending. Toen hij probeerde het ontstane probleem tactisch op te lossen met een tijdelijk stukoffer, werd dat hard weerlegd.  

Ik mocht de gelijkmaker scoren.

Ik heb zojuist 18.fxe5 gespeeld en sta natuurlijk prima, maar een directe winst is nog niet voorhanden. Zwart speelt echter 18....Tf8? om f7 extra te dekken. Na 19. Tf1! is het uit. Bevrijdingspogingen falen. Op 19.... Dg5 komt 20. Txf7! Dxh5? 21 Txf8 mat en 19...f5 gaat niet wegens 20. exf6 ep Txf6 21. Txf6 Dxf6 22. De8 met mat. Dus beschermt zwart zijn onderste rij met 19....Ld7, maar nu komt 20. Tf6! Kg8 21. Td3! en zwart gaf op. Hij gaat in alle varianten snel mat door Txh6 of Tg3 en Txg7, bv. 21... Db4 22.c3 Da4 23. Tg3 en zwart kan alleen met 23...Dd1 24.Dxd1 het mat nog even uitstellen.

Als zwart in de diagramstelling 18....Ld7 had gespeeld is het allemaal nog niet zo duidelijk. Na 19. Tf1 Le8 dreigt bevrijding met ...f5 en nu is 20. Tf6?! een slag in de lucht, omdat zwart nog 20....Df8 heeft, waarna de toren weer terug moet.

Een tweede tegenvaller aan onze kant was het verlies van Tim Mazajchik. Zijn openingsspel leek al wat bibberig, maar hij kwam er nog redelijk uit, tot hij een zwaar vergiftigde pion pakte: 

Tim speelde 19. ...Dxd4?? Beter was 19...Taa8 want na 20.Dxc4 (beter 20. Tfd1) kun je wel op d4 pakken, met ongeveer gelijke stelling. Nu kwam 20. Tcd1 Db6 21. De3! en zwart gaf op: 21...Dxe3 22 Txd8 is mat, na 21.... Txd1 komt Dxb6 en na 21.... Dc7 22.Dxa7 met torenwinst.

Toch was er nog alle reden voor optimisme: Collin  stond een pion voor, Rob had een drukstelling, Max Merbis had positioneel voordeel, Ardjan stond een tikkie beter en Jan Seeleman had een kwaliteit tegen een pion meer. 

Jan bracht als eerste het punt binnen: hij bleef het actief spelen, gebruikmakend van de slechte loper van zijn tegenstander, zodat hij al snel meer materiaal won. 

Ardjan leverde een modelprestatie. In een gelijke stelling met gebalanceerde pionnenstructuur, dames en paarden, profiteerde hij optimaal van de iets actievere positie van zijn dame. Hij won een pion, maar gaf die weer terug om de witte dame af te leiden en de witte koning te belagen. Dat had groot succes, de koning werd naar voren gejaagd en matgezet. Het slot:

Hier speelde Ardjan 1.....e5 Het witte paard op f3 wordt verjaagd en dan stort alles in. Wit probeerde nog 2. Kh3 (op 2. h3 is 2....Dxf3! 3. Dxf3 g5 een mooi mat) 2...e4 3.Ph4 Df1+ 4.Pg2 Df5+ en mat op de volgende zet.

Max stond de hele partij in een Koningsindische structuur duidelijk beter met een betere loper en beheersing van de enige open lijn, maar Breedveld verdedigde nauwkeurig, zodat Max met kleine middelen niet verder kwam. De dames gingen eraf en de stelling werd verder dichtgeschoven. Daar viel geen eer meer te behalen en remise was het logische resultaat. 3,5-2,5 voor en de partijen van Collin en Rob op bord 1 en 2 nog te gaan. 

Collins tegenstander Chris de Saegher had in de opening een pion geofferd, maar Collin had al snel de angel uit het witte spel getrokken en kon op winst gaan spelen. Dat ging niet helemaal goed, wit kreeg kansen over de open e-lijn, en na een afwikkeling kreeg hij een vrije a-pion. Tot overmaat van ramp gaf Collin zijn pluspion weg. Druk langs de lange diagonaal a8-h1 moest voor compensatie zorgen, maar intussen rukte Chris, spelend op de 10 seconden increment, zijn vrijpon op naar a7. 

Hier dacht Collin flink lang na. Zijn eerste impuls 1....Dxf1?? kon hij gelukkig bedwingen (2. Dh8 mat). Eeuwig schaak met 1...Dg3+ 2. Kh1 zit er met zwart ook niet in, omdat de witte dame veld h3 bestrijkt. Dus 1....Dxh4+ 2. Kg1 en nu 2...f3? (met 2....Df6! 3. a8D Lxa8 4. Dxa8 f3!! kan zwart nog remise maken, maar dat is iets voor de engines). Het lijkt gevaarlijk (zwart dreigt 3...f2 mat), maar Chris vindt de winst: 3. Dh8+  Kg5 4. Dd8+ Kg4 5. Dxh4 Kxh4 6. Kf2 en kan zwart niet verhinderen dat de witte loper op de lange diagonaal komt en de wiite pion promoveert. Dat was de gelijkmaker en de inleiding tot het dramatische slot dat ik u in het begin van dit verslag al beschreven heb. 

Voor de gedetaillerde uitslag zie https://www.nhsb.nl/competitie/wedstrijden/16322 

Plaats nieuwe reactie

Reacties (1)

  • Rob Mulder
    Rob Mulder
    1 week geleden
    Mooi verslag Harry. En bedankt voor de diagrammen, in die fase is er niets genoteerd maar volgens mij klopt het als een bus, zeker het tweede en derde diagram kloppen precies. In het tweede diagram had ik de twee gegeven varianten gezien en dacht na wat ik moest doen op het antwoord b6-b5. Ik zag het wel maar ging toch twijfelen over deze variant en besloot nog niet te forceren.
    Die tijdsoverschrijding is heel jammer maar in de snelschaakfase had ik het heel moeilijk. Simon was veel eerder dan ik in tijdnood en dat kostte hem de pion. Toen ik ook in tijdnood kwam deed ik wat onhandige zetten. Ik weet vrij zeker dat ik in het toreneindspel ook de winst weggaf maar ik kreeg een nieuwe kans na de torenruil. Simon speelde het slot razendsnel, hij had ineens weer twee minuten op de klok en ondertussen vond hij steeds de meest taaie verdediging. Ik was alleen maar op zoek naar de winst en toen ik die uit zicht was handelde ik helaas iets te langzaam. Gefeliciteerd Krommenie met de eerste overwinning ooit bij HWP in Haarlem.